Politieke partij

Een politieke partij is een georganiseerde groep mensen die gemeenschappelijke politieke doelstellingen en overtuigingen delen, en die samenwerken om het overheidsbeleid te beïnvloeden en politieke macht te verwerven, doorgaans via verkiezingen. In de context van de TTPA-verordening worden politieke partijen erkend als politieke actoren die onderworpen zijn aan transparantie- en targetingregels wanneer zij politieke advertenties sponsoren of publiceren.

Juridische grondslag

"'politieke actor' betekent een van de volgende:
(a) een instelling, orgaan of agentschap van de Unie, of een nationale, regionale of lokale autoriteit of instantie, of een openbaar ambtsdrager daarvan, of een kandidaat voor een dergelijk openbaar ambt;
(b) een politieke partij op Unie- of lidstaatniveau, met inbegrip van op regionaal of lokaal niveau, of een gekozen vertegenwoordiger daarvan, of een kandidaat of potentiële kandidaat voor een dergelijke vertegenwoordiging;
(c) een vereniging of andere organisatie of entiteit die hoofdzakelijk is opgericht met een doel dat verband houdt met een verkiezing, referendum of regelgevingsproces, met inbegrip van de organisatie van en steun voor een of meer politieke partijen of andere politieke actoren, of campagne voeren en belangenbehartiging of lobbyen om de uitkomst van een verkiezing, referendum of regelgevingsproces te beïnvloeden"

— Artikel 2(5), Verordening 2024/900

Waarom het belangrijk is

Politieke partijen behoren tot de meest voorkomende sponsors van politieke advertenties in de EU. Wanneer een politieke partij betaalt voor advertenties om stemgedrag, verkiezingsuitslagen of wetgevingsprocessen te beïnvloeden, moet zij voldoen aan de transparantievereisten van de TTPA-verordening. Dit omvat het duidelijk labelen van advertenties, het verstrekken van transparantiemeldingen over wie voor de advertentie heeft betaald, en het volgen van strikte regels bij het gebruik van persoonsgegevens voor targeting.

Politieke partijen op alle niveaus—Europees, nationaal, regionaal en lokaal—vallen onder de definitie van "politieke actor" in de verordening. Dit betekent dat zij onderworpen zijn aan dezelfde verplichtingen, ongeacht of zij adverteren voor verkiezingen voor het Europees Parlement, nationale verkiezingen of lokale campagnes. De verordening erkent dat politieke partijen een centrale rol spelen in democratische processen en plaatst hen daarom in het hart van het transparantiekader.

Wanneer politieke partijen advertenties sponsoren, moeten zij samenwerken met uitgevers en platforms om te zorgen voor correcte labeling en openbaarmaking. Als zij targetingtechnieken gebruiken op basis van persoonsgegevens, gelden aanvullende beperkingen, waaronder beperkingen op het gebruik van bepaalde gevoelige gegevenscategorieën en vereisten voor een geldige rechtsgrondslag onder de AVG.

Belangrijkste punten

• Politieke partijen op EU-, nationaal, regionaal en lokaal niveau worden allemaal beschouwd als "politieke actoren" onder de TTPA-verordening
• Bij het sponsoren van betaalde politieke advertenties moeten partijen ervoor zorgen dat transparantielabels en -meldingen worden weergegeven
• Europese politieke partijen genieten bijzondere bescherming tegen discriminatie bij toegang tot grensoverschrijdende advertentiediensten
• Politieke partijen moeten voldoen aan strikte targetingregels als zij persoonsgegevens gebruiken om online politieke advertenties te targeten of te leveren
• Partijen zijn verantwoordelijk voor het verstrekken van accurate sponsorinformatie aan uitgevers en platforms
• Interne politieke communicatie (zoals berichten op het eigen sociale media van een partij zonder betaalde promotie) kan anders worden behandeld dan betaalde advertenties

Politieke partij vs. Politieke actor

Hoewel alle politieke partijen politieke actoren zijn, zijn niet alle politieke actoren politieke partijen. De term "politieke actor" is breder en omvat gekozen ambtsdragers, kandidaten, overheidsinstanties en verenigingen waarvan het hoofddoel betrekking heeft op verkiezingen of regelgevingsprocessen. Politieke partijen zijn specifiek georganiseerde groepen die geregistreerd of erkend zijn op EU- of lidstaatniveau.

Het belangrijkste onderscheid is van belang voor naleving: politieke partijen als organisaties moeten ervoor zorgen dat hun advertentieactiviteiten voldoen aan de TTPA-vereisten, maar individuele kandidaten of gekozen vertegenwoordigers die lid zijn van een partij zijn ook politieke actoren op zich. Wanneer een kandidaat adverteert namens zichzelf in plaats van namens zijn partij, is hij of zij—niet de partij—de sponsor en moet hij of zij dienovereenkomstig aan de verplichtingen voldoen.

Gerelateerde termen

• Politieke actor
• Sponsor
• Politieke advertentie
• Europese politieke partij
• Kandidaat
• Aanbieder van diensten voor politieke advertenties
• Uitgever
• Transparantiemelding
• Targetingtechnieken
• Interne activiteit