DMA-verplichtingen
De Digital Markets Act (DMA)-verplichtingen zijn specifieke plichten die "gatekeepers" – grote digitale platforms met aanzienlijke marktmacht – moeten naleven om eerlijke en betwistbare digitale markten in de EU te waarborgen. Deze verplichtingen voorkomen mededingingsverstorende praktijken, beschermen zakelijke gebruikers en consumenten, en bevorderen innovatie in de digitale sector.
Rechtsgrondslag
"Gatekeepers voldoen aan de verplichtingen van de artikelen 5, 6 en 7 van deze verordening met betrekking tot elk van hun in het aanwijzingsbesluit vermelde belangrijke platformdiensten."
— Artikel 3, Verordening (EU) 2022/1925 (Digital Markets Act)
Waarom het belangrijk is
DMA-verplichtingen zijn van toepassing op de grootste digitale platforms die in de EU actief zijn, waaronder grote zoekmachines, sociale netwerken, berichtendiensten en online marktplaatsen. Wanneer een platform als gatekeeper wordt aangewezen, moet het onmiddellijk voldoen aan verplichtingen die zijn ontworpen om oneerlijke praktijken te voorkomen, zoals zelfbevoordeling, gegevenscombinatie zonder toestemming en het beperken van gebruikers bij het verwijderen van vooraf geïnstalleerde apps.
Deze verplichtingen zijn belangrijk voor uitgevers en platforms van politieke advertenties, omdat veel VLOP's (zeer grote onlineplatforms) die politieke advertenties publiceren ook gatekeepers zijn onder de DMA. De verplichtingen bepalen hoe deze platforms gegevens kunnen gebruiken, inhoud kunnen rangschikken en kunnen communiceren met zakelijke gebruikers – waaronder politieke adverteerders en campagnes. Zo hebben DMA-regels over gegevenscombinatie en transparantie rechtstreeks invloed op hoe platforms politieke advertenties kunnen targeten en welke informatie zij aan adverteerders moeten verstrekken.
Inzicht in DMA-verplichtingen helpt politieke actoren, uitgevers en compliance-teams om de kruising te navigeren tussen mededingingsrecht, platformregulering en transparantieregels voor politieke advertenties onder de TTPA.
Kernpunten
- Gatekeeper-aanwijzing: Alleen platforms die aan specifieke drempels voldoen (aanzienlijke EU-omzet of marktkapitalisatie, 45+ miljoen maandelijks actieve EU-gebruikers, 10.000+ jaarlijkse zakelijke gebruikers) worden aangewezen als gatekeepers en moeten voldoen aan DMA-verplichtingen
- Drie niveaus van verplichtingen: Artikel 5-verplichtingen gelden onmiddellijk en altijd; artikel 6-verplichtingen kunnen door de Commissie nader worden gespecificeerd; artikel 7 is van toepassing op opkomende gatekeepers
- Kernverboden: Gatekeepers mogen geen persoonsgegevens combineren zonder toestemming, mogen hun eigen diensten niet bevoordelen boven concurrenten (zelfbevoordeling) en mogen gebruikers niet beperken bij het overstappen naar andere diensten of het verwijderen van apps
- Transparantievereisten: Gatekeepers moeten adverteerders en uitgevers toegang geven tot prestatiemetingsinstrumenten en informatie die nodig is voor verificatie van advertentie-inventaris
- Handhaving en boetes: De Europese Commissie handhaaft DMA-verplichtingen rechtstreeks, met boetes tot 10% van de wereldwijde jaaromzet (20% bij herhaalde inbreuken)
- Overlap met TTPA: Veel VLOP's die onderworpen zijn aan transparantieregels voor politieke advertenties zijn ook DMA-gatekeepers, wat leidt tot overlappende nalevingsverplichtingen voor uitgevers van politieke advertenties
DMA-verplichtingen versus TTPA-verplichtingen
DMA-verplichtingen zijn van toepassing op aangewezen gatekeepers voor al hun belangrijke platformdiensten en richten zich op het voorkomen van mededingingsverstorende praktijken en het waarborgen van eerlijke, betwistbare markten. TTPA-verplichtingen zijn specifiek van toepassing op politieke advertenties en richten zich op transparantie, labeling en beperkingen op targetingtechnieken die persoonsgegevens gebruiken.
Belangrijkste verschillen:
| Aspect | DMA-verplichtingen | TTPA-verplichtingen |
|---|---|---|
| Toepassingsgebied | Alle belangrijke platformdiensten van gatekeepers | Alleen politieke advertenties |
| Primair doel | Eerlijke concurrentie en betwistbaarheid | Transparantie en electorale integriteit |
| Wie moet voldoen | Alleen aangewezen gatekeepers | Alle uitgevers en sponsors van politieke advertenties |
| Belangrijkste focus | Bedrijfspraktijken, gegevensgebruik, interoperabiliteit | Advertentielabeling, transparantienotificaties, targetingbeperkingen |
Hoewel het afzonderlijke verordeningen zijn, kunnen beide tegelijkertijd van toepassing zijn op grote platforms die politieke advertenties publiceren en als gatekeepers zijn aangewezen.